İlkögretim Ögrencileri İçin proje Hazirlama Rehberi
 

Proje Nedir?

Proje, belli bir süre içinde yeni bir ürün ortaya koymayi hedefleyen, birbiriyle iliskili amaç ve hedefleri olan, uygulanmasi sonucunda çesitli ürünlerin elde edildigi bir çalismadir. Bilimsel bir çalisma olan projede; gözlem yaparak bilgi toplama, elde edilen bilgilerin düzenlenmesi, bilgiler arasinda neden – sonuç iliskisinin olup olmadiginin arastirilmasi, gelecek nesillere bilgilerin ve sonuçlarin aktarilmasi söz konusudur.
Proje süresi, proje fikrinin ortaya çikisiyla baslayan ve bu fikrin kagida dökülmesi, gelistirilmesi, yürütülmesi, tamamlanmasi ve degerlendirilmesinin ardindan yeni proje fikirlerinin üretilmesine kadarki süreçleri içerir.

Bilimsel Proje Nedir?

Bilimsel proje, bilimsel yöntem kullanarak bir deneyin, arastirmanin, koleksiyonun ya da bir bulusun sunusudur. Bir ögrencinin, ilgilendigi bir konu hakkinda arastirma yapmasini, arastirma sonuçlarini bir raporla düzenlemesini ve en sonunda tüm bulgularini sinifta ya da bir yarismada sunmasini içerir. Gerçekte tüm bilim adamlari bu sekilde çalisirlar. Bilimsel yöntemi kullanarak arastirma yaparlar, arastirmalarinin sonucunu da makaleler yazarak bilimsel dergilere gönderirler ya da Sempozyumlarda sunarlar. Böylelikle fikirlerini paylasirlar ve yeni bilimsel bilgiler yayilir. Arastirmalar bilimsel projelerin ve bilimsel proje yarismalarinin yaraticiligi uyandirdigi ve yaratici düsünmeye özendirdigi, kisiligi ve mantiksal düsünmeyi, problem çözme ve iletisim yetenegini gelistirdigi, bilimsel yöntemle gerçek yasami iliskilendirmeyi ögrettigi ve toplumdaki bulusçu ruhu atesledigini gösteriyor. Özellikle ülkemizin toplumumuzu yeni bin yillara tasiyacak bilim adamlarina gereksinimi var. Üstelik bilimsel proje hazirlayarak eglenebilir ve birçok konuda bilginizi arttirabilirsiniz. Sunu unutmayin! Ne kadar çok bilgili olursaniz her türlü problemin üstesinden gelebilirsiniz.

Bilimsel Yöntem

Bilimsel düsünmenin en iyi yolu, bilimsel yöntemi uygulamaktir. Böylelikle neden-sonuç iliskilerini daha kolay anlariz. Bilimsel yöntemin çesitli asamalari vardir:

Ilk Gözlem

Bir seyler dikkatimizi çeker ve onun ne oldugunu merak ederiz. Bir seyler görürüz ve nasil oldugunu merak ederiz. Bir seyleri nasil ve neden isledigini merak ederiz ve sorular sorariz.

Örnegin “Dünyanin seklinin elipsoit olmasinin nedeni nedir?”

Bilgi Toplama

Ögrenmek istedigimiz konu ile ilgili arastirma yapariz. Kitaplara, ansiklopedilere ve Internete bakariz. Büyüklere ve uzmanlara sorariz. Bir dedektif gibi bilginin izlerini arariz.

Örnegin “Dünya kutuplardan basik, ekvatorda siskincedir.”
“Dünya kendi ekseni etrafinda döner.”
“Dünya 4,5 milyar yil önce olustu.”
“Dünya ilk zamanlar toz ve gaz bulutuydu.”

Hipotez Kurma (Varsayimda Bulunma)

Sordugumuz sorunun cevabini ya da cevaplarini düsünürüz ve bunlari siralariz. Ve deneyle sinanabilecek asamalari olan bir durum yaratiriz, yani hipotez kurariz (varsayimda bulunuruz) Birden fazla hipotez kurabiliriz.

Örnegin “Dünyanin seklinin elipsoit olmasinin nedeni dünyanin kendi ekseni etrafinda dönmesidir.”

Hipotezi Sinamak Için Deneysel Yöntem Tasarlama

Hipotezi sinamak için bir deney tasarlariz. Ne yapacagimizi sirayla belirleriz. Bu siralama deneysel yöntemdir.

Örnegin “Bir dosya kâgidindan 1 cm eninde 4 adet serit kesilir. Bu seritler yildiz seklinde yerlestirilir. Ve tam ortadan zimbayla tutturulur. Açikta kalan uçlar birlestirilir ve bir sisten geçirilir. Ve böylece esnek bir top yapmis oluruz. Bu kâgittan esnek top dünyanin ilk halini, toz ve bulut halini simgeler. Seritlerin geçirildigi sis ele alinarak döndürülür. Ne oluyor? Gözlenir.

Araç ve Gereçleri Toplama

Deneyde kullanacagimiz tüm araç ve gereçleri bir araya getiririz, gerekirse bazilarini hazirlariz.

Örnegin: Kagit, makas, cetvel, kalem, zimba, sis

Deneyi yapma ve sonuçlarini kaydetme

Deney yapilir ve sonuçlar gözlenir, gözlenen sonuçlar kaydedilir. Bu sonuçlar kullanilan madde miktari, deneyin ne kadar sürede oldugu, deneyin sonunda ne gibi degisiklik oldugu seklinde verilerdir. Deney sirasinda olan tüm olaylar, gözlemler açiklamalar seklinde yazilmalidir. Uygulanan yöntemin sirasiyla uygulanip uygulanmadigi önemlidir. Bu yüzden deney sirasinda aldigimiz tüm notlar bize isik tutar. Eger bir hata yaparsak bu notlar sayesinde hatamizi kolaylikla anlariz.

Örnegin Deney sonunda esnek kagit topu döndürdükçe, topun üst ve alt kisimlarinda basilma, orta kisminda siskinlesme görülür.

Hesaplamalar

Eger elimizde sayisal sonuçlar varsa, bunlari bazi matematiksel islemler ile degerlendirmek gerekir. Tablo da yapilabilir. Ortaya çikan sonuç basit çizimler yoluyla gösterilebilir.

Sonuç

Artik soruya geri dönmenin zamani geldi. Yaptigimiz tüm bu çalismalar, arastirmalar, deneylerle hipotezimiz sinandi mi? Tekrar tüm yaptiklarimizi bir araya getirelim ve degerlendirelim. Eger yaptigimiz deney hipotezimizi sinamadi ise, nerede yanlis olabilecegini arastiralim. Yöntemimizi ya da kullandigimiz araç ve gereçleri degistirmek durumunda kalabiliriz. Tekrar tekrar deneyelim. Eger bir sey bulamamissak önemli degil, çünkü, yine de bir seyler ögrendik. Bilim sadece cevabi bulmak degildir. Bir seylerin islemedigini görmek, gerçekte biraz bir seyler bilmektir. Unutmayalim, yaptigimiz deneyler planladigimiz gibi gitmezse bu durum cevabi bulmamiza önemli bir adim olabilir. Bu da bize yeni ufuklar açacaktir. Sorular yeni sorulara, bu da bizi yeni hipotezlere götürecektir.

Bilimsel proje hazirlamanin basamaklari

Bilimsel proje çalismasi merak ve gözlem ile baslar. Çevremizde pek çok varlik var ve çevremizde pek çok degisiklik oluyor. Bu varliklari ve degisiklikleri merak ederiz. Gökyüzü nasil olusmus? Neden mavi? Gökyüzünde neler var? Geceleri yildizlar parliyor, ama her gece ayni yildizlar olmuyor. Neden? Yildizlar nasil yer degistiriyor? Sonra merak ettiklerimizle ilgili gözlemler yapmaya baslariz ve kendimizi bilimsel proje hazirlarken buluruz. Ama yaptigimiz çalismanin bilimsel olmasi için yapmamiz gerekenler, sirasiyla uygulayacagimiz basamaklar var. Iste bunlar:

1. Projenin konusunu seçmek

Projenizi ilgilendiginiz, üzerine düsündügünüz, merak ettiginiz konular üzerine seçin. Akliniza pek çok fikir gelebilir. Bunlari not edin. Hemen karar vermeyin. Bunlarin arasinda sizin en güzel yapabileceginizi, en merak ettiginiz seçin. Bu proje sadece sizin seçeceginiz konuda bilgili oldugunuzu göstermeyecek. Unutmayin, sizin bir sorunuz var. Bu sorunun cevabini vermek için bilimsel bir proje hazirliyorsunuz.
2. Bilgi toplamak

Projenin konusunu belirledikten sonra konunuzla ilgili kitaplardan, dergilerden, internetten, insanlardan ve kurumlardan bilgi toplayin. Bilginin yazili olmasi gerekmiyor. Konunuzla ilgili fotograf, asetat, saydam, model, afis ve bulabileceginiz her türlü malzemeyi toplayin. Projenizi en iyi nasil sunabileceginizi düsünün.

3. Bilimsel yöntem

Sizin bir sorunuz, merak ettiginiz bir sey var. Projenizin amaci nedir? Ne bulmaya çalisiyorsunuz? Sorunuzun cevabi ne olabilir? Varsayimda yani ön tahminde bulunun. Varsayiminizi gösterecek deneyler nasil olabilir, hangi malzemeleri kullanabilirsiniz, hangi ölçümleri yapabilirsiniz?

4. Kontrollü deney yapmak ve sonuçlari kaydetmek

Tasarladiginiz deneyi kontrollü olarak yapin. Kontrollü olarak ve belirli bir islem sirasi izlenerek laboratuarda tekrarlanan gözlemlere kontrollü deney denir. Deneyi yaparken tüm gözlemlerinizi, tüm düsünceleriniz not edin. Tüm notlariniz, çalismaniz bittikten sonra her seyi toparlamanizi kolaylastiracak, ayrica eger bir hata yaparsaniz, hatanizin nerede oldugunu gösterecektir. Hata yapmaktan korkmayin. Bugün bilimin bize gösterdigi buluslar ve kesifler uzun ugraslarin sonunda, tekrar tekrar deneme ve yine yilmadan tekrar deneme ile gerçeklesmistir. Bilim sabir ve özveri gerektirir. Bundan da korkmayin. Eger bilimsel yöntemi dogru sekilde uygularsaniz mutlaka bir sonuca ulasirsiniz.

5. Grafikler, Tablolar, Çizimler, Modeller

Ne oldu? Buldugunuz sonuç nedir? Sonuçlarinizi grafikler, tablolar, çizimler yolu ile gösterin. Buldugunuz sonucu gösterecek maketler (modeller) de yapabilirsiniz.

6. Yaptigini Göster

Çalismaniz basit ve düzenli olmali ama bir seyin aynisi olmamali. Yaptiginiz maket, deney insanlarin anlayabilecegi sekilde düzenlenmeli, ayrica yaptiginiz çalismaya eglence de katabilirsiniz. Bunu, renkleri kullanarak, insanlari sasirtacak, eglendirecek düzenlemelerle yapabilirsiniz. Buradaki yaraticilik size kalmis. Kullandiginiz bilimsel yöntemi gösterin.

7. Rapor Yazma

Projenizin öyküsünü anlatin ne yapmak istediniz ve nasil yaptiniz? Bilimsel bir projenin raporu da belirli kurallara ve belirli siraya göre yazilir. Bu kurallara ve siraya uymalisiniz.

8. Sunus

Bilimsel bir projenin mutlaka sunusu yapilir. Siz de projenizi arkadaslariniza, ögretmenlerinize, ailenize, jüriye ve tanimadiginiz pek çok insana sunacaksiniz. Bu yüzden heyecanlanmamak elde degil. Projeyi sunus pratikleri yapin. Bir arkadasiniza, ailenize, ögretmeninize sunun, bunu bir kez yaptiktan sonra daha rahat edeceksiniz. Ayrica unutmayin konunuzu en iyi siz biliyorsunuz. Çok ugrastiniz, emek harcadiniz, simdi sizin bildiginiz bilgileri diger insanlarla paylasma zamani geldi. Her sey çok güzel olacak.

Bilimsel Proje Hazirlarken Bazi Ipuçlari

Bilimsel proje yarismalari, sergileri, bilim senlikleri, eglenceli ve ögreticidir. Asagida bazi ipuçlari var. Bunlar size bilimsel proje hazirlarken yardimci olacak ve ögrenirken eglenmenin yolunu gösterecektir.

Yapacaginiz her seyi not alin. Amaciniz ne, ne yapacaksiniz, nasil yapacaksiniz ve diger sorulari, tüm düsünceleriniz kayit etmelisiniz. Bir defteri günlük seklinde kullanabilirsiniz. Bu sekilde çalisma sonunda her seyi daha iyi toparlar, raporunuzu daha iyi yazarsiniz. Ayrica hata yaparsaniz, kolayca notlarinizdan hatanin nerede oldugunu anlayabilirsiniz. Topladiginiz tüm belgeleri de bir dosya içinde saklayin. Bunu projenizi sergilerken davetlilere de sunabilirsiniz.

Ilgilendiginiz konulari belirleyin ve yazin. Ama hangisini seçeceksiniz? Bilimsel proje büyük bir çaba gerektirdiginden, en çok merak ettiginiz ya da ugrasirken güzel zaman geçirebileceginiz bir konuyu seçin. Bu sekilde ilgilendiginiz konu hakkinda daha çok sey ögrenirsiniz.

Projenizi yapmak ve anlamak için, her türlü yardim ve destegi alin, ama gerçeklestirirken ya da çalistirirken tek basiniza ugrasin. Eger kendiniz gerçeklestirir ve çalistirirsaniz, yolunda giden ya da gitmeyen isleri daha iyi anlarsiniz. Projenizi daha iyi kavrar ve daha iyi sunarsiniz.

Projenizi baslatmak için son ana kadar beklemeyin. Proje, konunuz hakkinda uygun malzeme toplamak, deney ya da maket yapmak ve yaptiginiz deneyi ya da maketi çalistirmak gibi basamaklar içerir. Iyi bir projede tüm bunlari yapabilmek zaman gerektirir. Zamaninizi iyi kullanin. Unutmayin, bazen defalarca denemeniz, projenizde bazi yerleri degistirmeniz gerekebilir.

Iyi bir projenin karmasik olmasi gerekmez. Bir projeyi sergilerken, en önemli nokta, sizin projenize hakim olmanizdir. Karmasik proje iyi bir proje demek degildir. Projenin konusu ne olursa olsun, projenin iyi olmasini sizin çalismalariniz, konuyu nasil ve neden seçtiginiz, amaciniz, bilimsel yöntemi uygulamaniz, nasil çalistiginiz, raporunuz, projeyi sunusunuz belirleyecektir.

Eger projeniz sizin varsayiminizi yani ön tahmininizi dogrulamiyorsa üzülmeyin. Bu güne kadar önemli bilimsel çalismalarin bazilari, bastaki ön tahminin reddedilmesi ya da bu tahmine karsi çikilmasi ile ortaya çikmistir. Çalismanin sonunda, “Benim amacim su olmasina ragmen, ben ön tahminimi dogrulayamadim, çalismalarimi tekrar gözden geçirecegim ve çalismalarima su noktadan yeniden baslayacagim” seklinde bir sonuç çikabilir. Bu da bir sonuçtur ve sizin ön tahmininizi dogrulayamamaniz sizin çalismanizin basarisini etkilemez. Projeniz hala iyi bir projedir.

Bazen sizin akliniza gelen ilk proje en ilginç proje olabilir. Bu, is erken baslamaniza neden olur. Ve basamaklari uygulayarak güzel bir sonuca ulasirsiniz. Ayrica bir projeye baslayip, her sene çalistiginiz projeyi gelistirebilir, o konu hakkinda uzmanlasabilirsiniz. Ve siz bir yola girdiniz mi, bir basladiniz mi önünüzde sonsuz yollar olacaktir. Bazen bu yol inisli çikisli olacak, bazen saga ya da sola dönecek, bazen yol bitecek ve siz geri dönüp tekrar baslamak zorunda kalacaksiniz. Kolay gelsin

Bilimsel proje raporu nasil hazirlanir

Rapor seçtiginiz konu hakkinda yaptiginiz her türlü arastirmanin özetidir. Baslangiçtan bitise, bütün projenin toplanan ve gözlenen bilgilerini içerir.

Rapor kolay anlasilir ve düzenli olmalidir. Konuyla ilgisi olmayan bir insan raporunuzu okudugunda, sirayla neyi neden ve nasil yaptiginizi, sonunda ne buldugunuzu ve nasil degerlendirdiginizi anlayabilmelidir. Bilimsel projenizi bir stand düzenleyerek, seyircilere sözlü olarak sunacaksiniz. Rapor standinizdaki yazili sunumuzdur.

Eger projeniz boyunca düsündügünüz, planladiginiz ve yaptiginiz her seyi düzenli olarak yazdiysaniz, yani günlük tuttuysaniz rapor yazmak çok kolaydir.

Mümkünse raporunuzu bilgisayarda yazin ve bir dosyada sunun. Ya da el yazinizla bir deftere yazin. Genellikle raporlar 5-30 sayfa uzunlugundadir. Satir aralarinda bosluk birakilir.

Bilimsel raporlar su bölümleri içerir:

1. Baslik: Baslik bölümü 2 sekilde düzenlenebilir. Eger projenizle bir yarismaya girecekseniz, jürinin objektif degerlendirme yapmasi için, baslik bölümünde sadece projenizin adi yer alir. Diger türlü projenizin adi, sizin adiniz soyadiniz, unvaniniz ve projenin baslangiç-bitis tarihi baslik bölümüne yazilir.

2. Içindekiler: Ikinci bölüm raporunuzdaki ana basliklari ve bunlarin bulundugu sayfalari bildirir.

3. Özet: Bu bölümde projeniz ana hatlariyla çizilir. Özet bir sayfadan fazla olmaz. Her sey bir sayfayi geçmeyecek sekilde, kisa ve öz olarak açiklanir. Projenin adi, amaç kurulan varsayim, kisaca kullanilan metot ve bulunan sonuçlar yazilir. Genellikle özetin bir kopyasi jüri üyelerine verilir. Bu sekilde jüri üyelerinin yapacaginiz sunus hakkinda bir fikri olur.

4.Giris: Giris bölümü bu projeyi neden seçtiginizi ve projenin amacini ifade eder, arastirmanizla ilgili varsayiminizi bildiririsiniz. Projenizi seçmenin bir nedeni vardir. Bu merak ettiginiz ve hakkinda soru sordugunuz bir konudur. Sordugunuz soruyu arastirarak cevaplamaya çalisirsiniz. Sorunun cevabini önceden tahmin etmek ile siz bir varsayim kurmus olursunuz.

5.Yöntem-Arastirma: Eger projeniz deney içeriyorsa, deneyin amacini, kullandiginiz malzemeleri, deneyin yapilisini madde madde yazmalisiniz. Eger arastirma ise, konuyla ilgili bilgiler vermelisiniz.

6.Sonuç-Degerlendirme: Deney yaptiysaniz, buldugunuz sonucu, varsayiminizin dogrulanip dogrulanmadigini, soru sorduysaniz, cevabi bildirirsiniz. Buldugunuz sonuç hakkinda degerlendirme yaparsiniz. Arastirma yaptiysaniz arastirmanin sonucunu ve degerlendirmesini yazarsiniz. Bu bölümde de tablolar, sekiller, grafikler, resim ve fotograflar kullanabilirsiniz.

7.Kaynaklar: projeniz boyunca kullandiginiz tüm kaynaklari bu bölümde yazacaksiniz. Kaynaklar kitap, dergi, ansiklopedi gibi yazili olabilir. Yazili kaynaklarda kaynagin adi, yazarlari, kaynagi hangi kurumun bastigi ve basim tarihi bildirilmelidir. Cilt ve sayfa numarasi da konulur. Kaynak olarak internet kullandiysaniz, internet adresini belirtmelisiniz. Kaynak, kisi de olabilir. Kisinin adini, unvanini ve bulundugu kurumu yazmalisiniz.

8.Katkida Bulunanlar: Projenin tamamini tek basiniza yapmis olabilirsiniz. Ama fikir alirken, deneyi yaparken ya da malzemeyi temin ederken bazi yardimlar almis olabilirsiniz. Bu bölümde aldiginiz yardimlar için, kisilere tesekkür etmelisiniz. Her sey çok güzel olacak, kolay gelsin.

Bilimsel projenizi nasil sunacaksiniz

Bilimsel çalismalarin önemli bir yönü de; fikirleri, bilgileri ve sonuçlari iletmektir. Bilim adamlari buluslarini bilimsel makale ve dergilerde yazarlar ve bilimsel toplantilarda sunarlar. Iyi bir sunus yapmayi ögrenmek, bilim adamlari ya da bir fikri insanlara iletmek isteyen herhangi biri ya da genç bir mucit için degerli bir beceridir. Sunus, proje boyunca harcadiginiz zaman ve emegin son ürünüdür, proje ve seyirciler arasindaki iletisim ya da bilimsel proje yarismasina katilacaksaniz jüri ile sizin aranizdaki iletisimdir.

Sunusunuzu yaparken stand kuracaksiniz. Stand kurmanin da belli kurallari vardir. Stand, deney, model, rapor, özetle proje boyunca aldiginiz notlarin oldugu günlügünüzün yer aldigi masa ile proje adi altinda, proje amacinin, varsayiminin, yöntemin, bilginin, grafik, sekil ve fotograflarin belirli bir düzenle bulundugu panodan olusur.

Basarili Bir Stand Için…

• Stand, seyircilerin kolayca anlayabilecegi sekilde düzenlenmelidir. Tüm bölümler birbirinden ayri durmalidir. Planlilik ve düzenlilik ilkesini uygularsaniz sonuç basarili olur. Karisik bir stand seyircilerin aklini karistirir.

• Materyalleri panoya dikkatlice tutturun. Sunus sirasinda birden düsmesin, saga sola kaymasin. Masanizdaki materyallere dikkat edin. Masadan yanlislikla düsmeyecek sekilde yerlestirin.

• Eger deney yapacaksaniz, deney sartlarini saglayin.

• Panonuzdaki yazilarin okunabilir olmasina dikkat edin, yazi karakterini seçerken açik ve net olmasina özen gösterin

• Standinizda nasil sunus yapacaginizi önceden planlayip size gereken alani ayarlayin. Yeriniz dar ya da genis olursa bir takim güçlükler yasayabilirsiniz. Konu basliginiz panonuzun en belirgin yanidir. Standiniza bakildiginda ilk dikkat çekici olan projenizin adi olsun.

• Genellikle bilimsel proje yarismalarinda sunus, jürinin degerlendirmesini etkileyen önemli faktörlerden biridir. Çünkü sizin sunusunuz sadece jüri için degil. Herhangi bir seyirci için projeye ne kadar hakim oldugunuzu gösterecektir. Ve çocuklar için ilk izlenim önemlidir.

• Jürinin ya da herhangi bir seyircinin nasil olsun istersiniz? Projenizin planlanmasi ve düzenlenmesi basariliysa her sey yolunda demektir.

• Bu planlamayi ve düzenlemeyi seyircilere yansitmak istiyorsaniz, yine iyi bir planlama düzenleme yapacaksiniz.

• Masada ve panoda yer alacak materyalleri belirli bir düzenle sergileyin masada deney ya da model, rapor, özet ve günlük yer alacak. Panoda projenin adinin altinda solda amaciniz, varsayiminiz, sorunuz ya da merak ettiginiz konu, kullandiginiz yöntem, ortada bilgiler, resim, grafik ve fotograflar sagda ise sonuç ve degerlendirme sirayla yazilmalidir.

• Sunusunuzu eglenceli ve etkili yapabilirsiniz. Bunun için, isin içine sov katin.

• Dikkatleri üzerinize çekin. Seyircileri projenize daha yakindan bakmasi için standiniza davet edin.

• Seyircilerin projenizi incelemesi, özet bilginizi ya da raporunuzu okumasi için tesvik edin.

• Yaptiginiz iletisimle profesyonel bir is yaptiginizi hissettirin

• Renkler ve resimler dikkat çeker. Bir ya da iki renk kullanin. Bazen çok renkli standlar insanlari saskina çevirir.

• Kontrast renkleri kullanmak “örnegin siyah ile beyazi, kirmizi ile yesili” daha etkili olabilir.

• Renkleri projenizin içerigini yansitmak için de kullanin. Bitkilerle ilgili bir proje için; yesil, hava ya da suyla ilgili bir proje için; mavi kullanabilirsiniz.

• Fosforlu renkler dikkat çeker ama projenizin ciddiyeti azalabilir.

• Bazi renkler bir araya gelince hos bir görüntü olur, ama bazilari da bir araya gelince zevksiz bir sey ortaya çikar.

• Koyu renkleri kullanirken dikkatli olun. Standiniz az isik bir yerde olursa, seyirciler sunusunuzu görmekte güçlük çekebilir.

• Panonuza projenizi açiklayacak resimler yerlestirebilirsiniz.

• Ilk izlenimin önemli oldugunu biliyorsunuz artik. Projenizin basligi seyircileri kendine çekecek özellikte olmalidir. Belirli bir uzakliktan görülebilmelidir.

• Sözlü sunus! Kisisel görünümünüzden ve kendinizden emin olun. Iyi bir görünüs karsinizdakine güven verir.

• Gülümseyin. Gülümseyerek ve rahat davranarak karsinizdakileri de rahatlatin. Projenizin her seyini siz biliyorsunuz. Karsinizdakiler projenizi merak ediyor, incelemek ve bilgi almak istiyorlar. Unutmayin, onlara her seyi siz anlatabilirsiniz.

• Seyircilerin gözlerine bakin. Arastirmanin hakkinda önemli bilgilerin söyleyin. Ne, neden ve nasil yaptiginizi, ne buldugunuzu ve nasil degerlendirdiginizi standinizdaki malzemeleri kullanarak anlatin.

• Kendinizi konusma kartlari hazirlayabilirsiniz. Nasil sunus yapacaginizi, standinizdaki hangi malzemeleri nerede kullanacaginizi belirleyin. Ama unutmayin, seyirciler merak edip, sorular soracaklardir. Yine unutmayin, bu projeyi siz yaptiniz, her türlü soruya cevap verebilirsiniz.

• Eger simdiye kadar projenizde bilimsel yöntemi kullanip, proje boyunca notlar alip, raporunuzu iyi bir sekilde hazirlayip, planli ve düzenli çalistiysaniz ve bir de standinizi iyi ve özenle bir sekilde düzenlediyseniz basarili olacaksiniz.

Kaynak: http://kayseri.meb.gov.tr/